Yargıtay’dan kiracıları ilgilendiren emsal karar: Mevzuata aykırı ödenen tutarlar geri alınacak

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, ev sahiplerinin baskı veya tehditleri nedeniyle mevzuata aykırı şekilde yüksek kira ödemek zorunda kalan kiracıları ilgilendiren önemli bir karara imza attı. Yargıtay, kiracının açtığı davayı “istirdat davası” olarak adlandırmasının hakim açısından bağlayıcı olmadığını belirterek, sebepsiz yere tahsil edilen fazla kira bedellerinin geriye dönük olarak talep edilebileceğine hükmetti.

KİRACI BASKI VE TEHDİT SONRASI FAZLA KİRA ÖDEDİ

Ankara’nın Polatlı ilçesinde yaşayan bir kiracı, ev sahibinin eşi tarafından kendisine iletilen hesaplara düzenli olarak kira ödemesi yaptı. Ancak kiracı, süreç içerisinde tahliye ve elektrik kesme tehditleriyle karşı karşıya kaldı.

Ev sahibinin sürekli kira artışı talep etmesi üzerine kiracı, mağdur olmamak amacıyla istenen yüksek kira bedellerini ödemeye devam etti.

Kiracı, 2024 yılı sonuna kadar fahiş şekilde tahsil edilen toplam 9 bin 822 liranın faiziyle birlikte iade edilmesi talebiyle Polatlı 2. Sulh Hukuk Mahkemesi’ne başvurdu.

YEREL MAHKEME DAVAYI REDDETTİ

İlk derece mahkemesi, kiracının dava dilekçesinde kullandığı “istirdat” ifadesini esas alarak davayı usulden reddetti.

Mahkeme, istirdat davasının ancak kesinleşmiş bir icra takibi kapsamında ödenen paraların geri alınması amacıyla açılabileceğini savundu.

Mahkeme ayrıca 9 bin 822 liralık dava konusu tutara karşılık davalı ev sahibi lehine 18 bin lira vekalet ücretine hükmetti.

YARGITAY: HUKUKİ NİTELEMEYİ HAKİM YAPAR

Adalet Bakanlığı’nın kanun yararına temyiz başvurusu üzerine dosyayı inceleyen Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, yerel mahkemenin kararını hukuka aykırı buldu.

Kararda, Hukuk Muhakemeleri Kanunu kapsamında olayların hukuki nitelendirmesini yapma ve uygulanacak kanun maddesini belirleme görevinin hakime ait olduğu hatırlatıldı.

Bu nedenle kiracının dava dilekçesinde kullandığı hukuki nitelendirmenin mahkeme açısından bağlayıcı olmadığı belirtildi.

FAZLA KİRA ÖDEMESİ ‘SEBEPSİZ ZENGİNLEŞME’ KAPSAMINDA İNCELENECEK

Yargıtay, uyuşmazlığın bir icra takibinden değil, haksız şekilde tahsil edilen kira bedellerinin iadesinden kaynaklandığını vurguladı.

Kararda, dava dilekçesinde kullanılan ifadelere bakılmaksızın uyuşmazlığın genel hükümler çerçevesinde “sebepsiz zenginleşme” davası olarak değerlendirilmesi gerektiği belirtildi.

Böylece kiracının, mevzuata aykırı şekilde ve baskı altında ödediği fazla kira bedellerinin geri alınmasına yönelik talebinin bu kapsamda incelenmesinin önü açıldı.

18 BİN LİRALIK VEKALET ÜCRETİNE DE İTİRAZ

Yargıtay’ın kararında, dava değerinin neredeyse iki katına denk gelen 18 bin liralık vekalet ücretinin de Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne aykırı olduğu kaydedildi.